الاستفتاءات
آیا با آب بطریِ طعمدار (مانند آب با طعم میوه) میتوان تطهیر کرد؟
عرض الاستفتاءاگر امام جمعه و همه مأمومان مسافر باشند، آیا نماز جمعه صحیح است؟ بنابر نظر شما، مسافر میتواند امام نماز جمعه باشد و نماز جمعه با امامت او منعقد میشود. آیا همین حکم درباره مأمومِ مسافر نیز جاری است؟
عرض الاستفتاءآبِ جوی ترکی که فاقد الکل است، آیا نوشیدن آن جایز است؟
عرض الاستفتاءاز عِمران بن حُصَین نقل شده است که از کنار مردی که برای مردم قصه و موعظه میگفت، گذشت و گفت: «إِنّا لِلّهِ وَإِنّا إِلَیهِ راجِعُونَ. از رسول خدا (صلیاللهعلیهوآله) شنیدم که فرمودند: “قرآن را بخوانید و بهوسیله آن از خداوند تبارک و تعالی درخواست کنید، پیش از آنکه گروهی بیایند که به وسیله قرآن از مردم درخواست کنند.” (مسند احمد، ج ۴، ص ۴۴۵؛ همچنین در کنز العمال از طبرانی در المعجم الکبیر و بیهقی نقل شده است.) همچنین از ائمه اهلبیت (علیهمالسلام) روایت شده است که در شب قدر مستحب است قرآن را بگشایند و چنین بگویند: «اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ بِكِتَابِكَ الْمُنْزَلِ وَمَا فِيهِ، وَفِيهِ اسْمُكَ الْأَكْبَرُ وَأَسْمَاؤُكَ الْحُسْنَى، وَمَا يُخَافُ وَيُرْجَى، أَنْ تَجْعَلَنِي مِنْ عُتَقَائِكَ مِنَ النَّارِ.» (این دعا را حریز بن عبدالله سجستانی از امام باقر (علیهالسلام) روایت کرده است.) آیا جایز است که مستقیماً به قرآن کریم متوسل شویم؟ مثلاً بگوییم: «ای قرآن! برای برآورده شدن حاجتم نزد خدا شفاعت کن.» یا بگوییم: «ای سوره توحید» یا «ای سوره کوثر! نزد خدا برای برآورده شدن حاجاتم شفاعت کن.»
عرض الاستفتاءآداب نقل مصائب اهلبیت (علیهمالسلام) از دیدگاه شیخ عباس قمی مرحوم شیخ عباس قمی در خاتمه کتاب نفس المهموم نوشته است: «شایسته است هنگام نقل مصائب، بهویژه در غیر ایام عاشورا، از بیان مطالبی که موجب قساوت قلب گردد یا به سبک شمردن عظمت مصیبت بینجامد، پرهیز شود؛ مانند نقل برخی از مصائبی که از شدت درد و تأثیر، بسیار جانسوز و تکاندهندهاند.» سپس رؤیایی را از مرحوم میرزا هادی خراسانی نقل میکند. وی میگوید: «در خواب دیدم که در صحن مطهر امیرالمؤمنین (علیهالسلام) هستم. در یکی از حجرهها، همه یا بیشتر ائمه اطهار (علیهمالسلام) حضور داشتند و مردی مصائب اهلبیت (علیهمالسلام) را برای آنان میخواند. وقتی به این جمله رسید: «شمر به سکینه گفت: ای دخترِ خارجی…» دیدم امیرالمؤمنین (علیهالسلام) بهشدت متأثر شدند، چهره مبارکشان دگرگون گشت و آثار اندوه و تأثر در سیمای شریفشان آشکار شد. من با اشاره به آن شخص گفتم که خواندن را متوقف کند. در این هنگام، امیرالمؤمنین (علیهالسلام) به من فرمودند: «آنچه دیروز خواندی، از این کمتر نبود.» به یاد آوردم که روز پیش، مصیبت آویختن سر مبارک حضرت ابوالفضل عباس (علیهالسلام) بر سینه اسب را خوانده بودم. پس از آن، از این کار استغفار کردم، از امیرالمؤمنین (علیهالسلام) پوزش خواستم و به درگاه خداوند توبه نمودم.» 📗 نفس المهموم، ص ۶۲۱–۶۲۲. نظر حضرتعالی درباره این سخن چیست؟
عرض الاستفتاءشخصی بهطور مداوم به مرکز اسلامی رفتوآمد میکند، اما وضعیت اعتقادی و دینی او مبهم است. او به وجود خدای متعال اقرار دارد و احتمالاً نبوت پیامبر اکرم (صلى الله عليه وآله وسلم) را نیز میپذیرد، ولی اگر هم به آن معتقد باشد، ایشان را همرتبه با سایر پیامبران دانسته و هیچ برتریای برای آن حضرت قائل نیست. همچنین بهطور قطع به امامت ائمه اطهار (علیهمالسلام) ایمان ندارد. وی قرآن کریم را بر اساس رأی و برداشت شخصی خود و با تفسیرهای سست و بیپایه تفسیر میکند، مرجعیت دینی و تقلید را نیز قبول ندارد. افزون بر این، نماز و روزه را بهطور کامل ترک کرده و اساساً به وجوب آنها اعتقاد ندارد. از نظر رفتاری، فردی مؤدب و خوشاخلاق است و به حسینیه (مرکز اسلامی) میآید، اما در مجلس عزاداری شرکت نمیکند و فقط بیرون از سالن برای گفتوگو و نوشیدن چای حضور دارد. اکنون این شخص تمایل دارد بهصورت داوطلبانه برای مرکز غذا طبخ کند، با این توضیح که تمام مواد غذایی و اجزای آن را ما تهیه کردهایم و یقیناً حلال و شرعاً ذبحشده هستند و نقش او صرفاً «آشپزی» است. آیا از نظر شرعی پذیرش آشپزی او و مصرف این غذا اشکالی دارد؟ و آیا تماس او با غذا موجب نجاست آن میشود؟
عرض الاستفتاءگروهی از مؤمنان، از طریق یکی از مؤسسات خیریه، سرپرستی و کفالت چند یتیم را در کشوری دیگر بر عهده گرفته بودند؛ اما اکنون بهدلیل گم شدن شمارهها و مدارک، ارتباط آنان با آن مؤسسه قطع شده است. آیا نسبت به آن یتیمانی که پیشتر تحت کفالت آنان بودند و اکنون ارتباط با آنان قطع شده، تکلیفی متوجه ایشان است؟ و آیا میتوانند بهجای آن، از طریق مؤسسهای دیگر، سرپرستی ایتام دیگری را بر عهده بگیرند؟
عرض الاستفتاءآیا میتوان میان شهادت سوم از جهت اعتقادی و از جهت فقهی تفکیک قائل شد؟ بدین معنا که در حوزه عقاید، به وجوب شهادت سوم ملتزم باشیم، اما در فقه، یعنی در تشهد نماز، تنها به دو شهادتِ توحید و رسالت اکتفا کنیم و شهادت سوم را واجب ندانیم؟ پرسش دوم: اگر کسی به وجوب شهادت سوم معتقد باشد، اما در تشهد نماز آن را ذکر نکند، خواه از روی عمد و خواه بر اثر عادتِ زبان که به ترک آن خو گرفته است، حکم چیست؟
عرض الاستفتاءچگونه میتوان میان «اعتقاد به اینکه قرآن کریم کلام خداوند متعال است» به عنوان صرفِ اعتقاد، و «ایمان به آن» تفاوت قائل شد؟ آیا تفاوت اساسی در این است که اعتقاد، صرفاً یک فعالیت ذهنی و مبتنی بر اقناع عقلی نسبت به درستی یک اندیشه است و در نتیجه، تنها «فکری» است که انسان آن را تصدیق میکند، اما تأثیر آن در حد ذهن باقی میماند و موجب تغییر در زندگی و رفتار انسان نمیشود؟
عرض الاستفتاءشما در مباحث سال تحصیلی گذشته، میان «اعتقاد» و «ایمان» تفاوت قائل شدید؛ توضیح آن چیست؟
عرض الاستفتاء
مقالات سماحته
[contact-form-7 id="834" title="نموذج الاتصال"]