استفتاءات

در این فراز شریف از امیرالمؤمنین (علیه‌السلام) می‌توان به دو نکته اشاره کرد:
1. امیرالمؤمنین (علیه‌السلام) بیان می‌کند که با رحلت پیامبران پیشین (علیهم‌السلام) مراتب وحی که نزد آنان بود، قطع نشد؛ بلکه تمام آن مراتب وحی که در اختیار پیامبران گذشته بود، نزد پیامبر اکرم (صلى الله علیه وآله) نیز موجود بود. افزون بر این، درجه‌ای برتر و والاتر از وحی، ویژه پیامبر اکرم (صلى الله علیه وآله) بود که به هیچ پیامبر دیگری داده نشده بود. بنابراین، کسانی که پس از پیامبران پیشین آمدند ـ به‌ویژه برگزیدگان الهی ـ از آن مراتب وحی محروم نشدند؛ زیرا این مراتب از پیامبری به پیامبر دیگر منتقل می‌شد و در وجود پیامبر اعظم (صلى الله علیه وآله) کامل شد. پس به برکت وجود آن حضرت، این درجات باقی ماند و گسسته نشد.
2. هنگامی که پیامبر اکرم (صلى الله علیه وآله) وحی را دریافت می‌کرد، امیرالمؤمنین (علیه‌السلام) نیز به تبع ایشان از آن بهره‌مند می‌شد. چنان‌که رسول خدا (صلى الله علیه وآله) خطاب به علی (علیه‌السلام) فرمود:
«إنّك تسمعُ ما أسمعُ وترى ما أرى إلّا أنّك لستَ بنبيّ ولكنّك وزيرٌ وإنك لعلى خير»
[نهج البلاغة، خطب امام علی (ع)، ج ۲، ص ۱۵۸]
یعنی: «تو می‌شنوی آنچه را من می‌شنوم و می‌بینی آنچه را من می‌بینم، جز این‌که تو پیامبر نیستی بلکه وزیر منی و بر خیر قرار داری».
مقصود این است که شنیدن علی (علیه‌السلام) شنیدن استقلالی نبود، بلکه هرچه پیامبر (صلى الله علیه وآله) می‌شنید سبب می‌شد که علی (علیه‌السلام) نیز آن را بشنود. همچنین دیدن او نیز به تبع دیدن پیامبر (صلى الله علیه وآله) بود. بنابراین، هرچه به پیامبر اکرم (صلى الله علیه وآله) وحی می‌شد، به تبع آن به امیرالمؤمنین (علیه‌السلام) نیز وحی می‌شد.

این توانایی ویژه، نعمتی بود که علی (علیه‌السلام) به برکت رسول خدا (صلى الله علیه وآله) به دست آورد. اما با رحلت پیامبر اکرم (صلى الله علیه وآله) به عالم برزخ، آن درجه خاص و ممتاز که تنها در اختیار ایشان بود، از علی (علیه‌السلام) نیز سلب شد؛ هرچند سایر درجات همچنان باقی بود. پس این مرتبه‌ی منحصر به فرد که همان شنیدن و دیدن هم‌طراز با شنیدن و دیدن پیامبر (صلى الله علیه وآله) بود، اختصاص به آن حضرت داشت و با رحلت ایشان از دنیا به برزخ، این رشته گسسته شد؛ هرچند دیگر پیوندهای ویژه اهل‌بیت (علیهم‌السلام) همچنان برقرار ماند.